Plattelandsvereniging Hei, Heg & Hoogeind  Leende   

Google
WWW hei-heg-hoogeind.dse.nl

Patrijs
Start Omhoog Inhoudsopgave Zoeken in site  

Start
Omhoog


 

 


FOTOALBUM     DE PATRIJS        (Perdix perdix)      Rode lijstsoort.                            

                                              

                                     Jansborg / het Eindje  Leenderstrijp.



                                                 Koppel patrijzen in de mais.
 


Omschrijving

De Patrijs is een grondvogel uit de familie van de hoendervogels –fazantachtige en zijn verwant aan onze kippen.
Patrijzen zijn korte en dikke, gedrongen vogels van ongeveer 30cm hoog.
Ze hebben afgeronde kleine vleugels.
De buikzijde is grijs, de rug oker gestreept.
Flanken en staart zijn roodbruin.
De poten zijn grijs, de mannetjes hebben een kastanjebruine buikvlek in de vorm van een hoefijzer.

 

                                 Koppeltje patrijzen met drie jongen, overgebleven uit een nest van +/- 12. 
                                                       Jansborg / het Eindje  Leenderstrijp

De patrijs kan uitstekend vliegen, maar hij rent hij liever als hij gestoord wordt.
Bij gevaar drukken de vogels zich tegen de grond, komt een belager evenwel te dicht in de buurt dan vliegt hij met
een snorrend geluid laag boven de grond weg.
In de winter vormen patrijzen groepen en wanneer ze gestoord worden, vliegen zij grote stukken laag over de grond
voordat zij weer neerstrijken. De roep is een herkenbaar kir-ik.
 


                               
                        4 vliegende patrijzen, Jansborg Leende    
( foto ©
Jan Bertens )


De patrijs is in tegenstelling tot de fazant, die van nature hier niet thuishoort, een inheemse vogel.
Maar ter wille van de jacht zijn deze vogels vroeger ook van uit elders in ons land uitgezet.
In Nederland is het verboden om op patrijzen te jagen. In onze streken is de patrijs dus een standvogel
maar kwam hij vroeger voor in heide- en veengebieden.
Lang geleden echter is de patrijs een cultuurvolger geworden en verhuisde hij naar de vlakke akkerbouwgebieden.
Door zijn schutkleur en z’n betrekkelijke onwil om met veel misbaar te vluchten wordt hij niet veel waargenomen.

De patrijs staat op de Rode Lijst van bedreigde en kwetsbare vogelsoorten in Nederland.
De patrijs heeft de status 'kwetsbaar'. Het aantal patrijzen in Nederland is sterk afgenomen.



Legsel



                                          Patrijzennest met eieren. 
                                  Jansborg / het Eindje  Leenderstrijp.

Legsel:  Vroeg in het voorjaar vormen de patrijzen broedparen. In januari, februari gaan zij uiteen en vormen broedparen.
De legsels zijn omvangrijk, 10 tot 20 eieren, wat geen ongebruikelijk aantal is voor grondbroeders.
De broedtijd is ongeveer 24-26 dagen.
Het vrouwtje doet het werk: broeden, terwijl het mannetje het nest beschermd.
 


 
             
  De gebroken eierschalen van de jonge patrijzen die zijn uitgelopen.
                                       Jansborg / het Eindje  Leenderstrijp.


Voedsel
Patrijzen voeden zich met zowel plantaardig als dierlijk voedsel en kunnen  een belangrijker schakel vormen
in de aantalregulatie van “schadelijke” insecten. Meestal zijn patrijzen op bouwland en grasland te vinden,
waar zij graan, zaden en ook wel insecten te zoeken.
De jongen eten de eerste weken alleen maar insecten en klein gedierte.


Afname populatie

Hun aantal neemt de laatste jaren sterk af. Patrijzen zijn gevoeliger voor verstoring dan fazanten.
Ook hebben zij meer te lijden van natte, koude lentes. Vooral de kuikens ondervinden daarvan veel nadeel.


 
                                    Patrijzen weggedoken in open sneeuwveld

Twintig jaar geleden was de patrijs nog algemene broedvogel in Nederland. Inmiddels is de populatie aan patrijzen
met 50 tot 75% teruggelopen in Nederland. Oorzaken: schaalvergroting en intensivering van de landbouw, grootschalig gebruik
van herbiciden en insecticiden, het opruimen van heggen en houtwallen en overhoekjes en randen met ruigtekruiden tussen de percelen.


                Patrijzen  januari 2012    Het eindje / Jansborg Leenderstrijp




                      Zoekplaatje 3 patrijzen (van een slag van 5) op de foto.             januari 2012    Het eindje / Jansborg Leenderstrijp

In het buitengebied van Heeze, Leende en Sterksel komt de patrijs slechts nog in lage aantallen voor.
Toename en voorkoming van afname van de aantallen patrijzen kan door verdere verschraling
van het landschap en het creëren van ruige hoekjes, hagen houtwalletjes, graanakkertjes en overhoeken.
Naast de patrijs zullen ook velen andere diersoorten meeprofiteren van deze maatregelen.

 

 

                                Patrijzen op zoek naar een schuilplaats

 

  

                                Patrijzenrand, Langakkers Leende

 


   HHH, heeft samen met andere partijen, de patrijs
   uitgeroepen  tot ambassadeur Countdown2010 project,

                             klik hier voor info

                               


Bronvermelding: met bewerkingen en aanvullingen door de webbeheerder

- Landelijk Nederland 
- Leerboek der dierkunde
- Spectrum natuur encyclopedie 1982

- Wikipedia
 



   naar het begin


einde